Łap okazję- Tanie i drogie produkty finansowe dla małych i średnich przedsiębiorstw

onad dwuletni okres funkcjonowania JEREMIE w Polsce potwierdza pozytywny wpływ tej inicjatywy na rozwój małych i średnich przedsiębiorstw. Dla przykładu, ostanie badania ewaluacyjne efektywności wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa Zachodniopomorskiego wskazują, że ponad połowa przedsięwzięć finansowanych np. w formie pożyczki nie byłaby realizowana, gdyby nie udało się pozyskać zewnętrznego wsparcia (vide wykres). W poprzednich felietonach zasygnalizowałem czym jest Inicjatywa JEREMIE, zwracając uwagę na jej zwrotny charakter. Tym razem chcę się bliżej przyjrzeć wchodzącym w skład tej Inicjatywy produktom oferowanym zachodniopomorskim przedsiębiorcom.

Wykres: Realizacja przedsięwzięcia przez MSP w sytuacji braku wsparcia z Funduszu Pożyczkowego

wykres

 Źródło: Ocena bezpośredniego i pośredniego wsparcia sektora MŚP w ramach RPO WZ oraz uzyskanie rekomendacji z zakresu wsparcia MŚP na przyszłą perspektywę finansową na lata 2014-2020. Raport końcowy. PSDB, Warszawa, marzec 2013r, s.109 Wbrew zachęcająco brzmiącym informacjom reklamowym prezentującym szeroką gamę instrumentów tzw. inżynierii finansowej – na ten moment dostępne są w ofercie JEREMIE tylko dwa podstawowe produkty finansowe:

  • pożyczki na rozpoczęcie i rozwój działalności gospodarczej – oferowane przez fundusze pożyczkowe
  • poręczenia kredytów bankowych – oferowane przez fundusze poręczeń kredytowych.

Przez krótki moment były dostępne również poręczenia pożyczek udzielanych przez ww. fundusze pożyczkowe, jednak dość szybko Komisja Europejska zablokowała tą opcję w obawie przed dublowaniem pomocy publicznej. (Zaważył fakt, że lwia część środków JEREMIE pochodzi z funduszy europejskich). Warto zwrócić uwagę na dwie formuły wdrażania pożyczek i poręczeń przez wskazane wyżej fundusze. Pierwsza formuła zakłada oferowanie produktów finansowych na warunkach rynkowych. Oznacza to, że cena pożyczki czy poręczenia nie różni się zbytnio od oferty banków komercyjnych. W tym przypadku o atrakcyjności produktu decydują: szybkość procedury, liberalna ocena ryzyka finansowania oraz łagodne podejście do zabezpieczeń. Natomiast druga formuła wdrażania zakłada oferowanie produktów finansowych znacznie poniżej warunków rynkowych. W tym przypadku Komisja Europejska dopuszcza taką pomoc, zwaną potocznie pomocą de minimis – jej wartość jednak nie może przekroczyć 200 tys. euro w okresie trzech lat kalendarzowych. Szczególnie istotne jest to, że szybkość procedury, liberalna ocena ryzyka finansowania oraz podejście do zabezpieczeń są identyczne jak w formule komercyjnej. To oznacza czysty zysk dla firmy, bo owe obniżenie ceny nie zostało skompensowane dodatkowymi warunkami, czy obostrzeniami proceduralnymi. Ostatnio zaskoczyła mnie bardzo pozytywnie informacja, że w zachodniopomorskim znalazł się już fundusz udzielający poręczeń bez pobierania opłat od przedsiębiorców! Morał z tej opowieści jest taki, że przedsiębiorcy powinni poświęcić nieco czasu by uważnie prześledzić oferty funduszy pożyczkowych i poręczeniowych, bowiem wśród standardowych produktów finansowych kryją się naprawdę atrakcyjne okazje. dr Jerzy Ruszała